بزرگ‌ترین صحن حرم‌رضوی به نام پیامبر اعظم (ص) متبرک است

بزرگ‌ترین صحن حرم مطهر امام‌رضا (ع)، یکی از پروژه‌های مهم توسعه‌ای آستان قدس پس از انقلاب اسلامی است و هدف از ساخت آن، پاسخ به رشد جمعیت زائران و نیاز به فضایی وسیع برای اقامه نماز و برگزاری مراسم مذهبی بود. عملیات اجرایی این صحن که با وسعت بیش‌از ۱۱۷ هزار مترمربع، گنجایش حدود ۷۰ هزار نمازگزار را دارد، در سال۱۳۶۶ شمسی آغاز شد و در سال۱۳۸۱ شمسی به پایان رسید.

این صحن جنوبی‌ترین صحن مجموعه حرم است و ازطریق بست‌هایی به خیابان‌های امام‌رضا (ع) و شهیداندرزگو که از پرترددترین مسیر‌های زیارتی هستند، متصل می‌شود. سال ۱۳۹۹ هم‌زمان با مبعث پیامبر گرامی اسلام (ص)، نام این صحن از جامع رضوی به جامع پیامبر اعظم (ص) تغییر پیدا کرد.

ایوان جنوبی صحن، مقرنس‌کاری عظیم و پرکاری دارد که دو کتیبه قرآنی به خط استاد موحد به تاریخ ۱۴۳۱قمری نیز در پیشانی و داخل آن دیده می‌شود. زیر طاق ایوان شرقی و غربی مقرنس‌کاری گچی وجود دارد و در کاشی‌کاری نمای صحن از کتیبه‌های ثلث و نقوش گیاهی، به خط هندسی استفاده شده است. ترکیب طیف‌های رنگی تازه و ستون‌های سفید سنگ مرمر در لبه طاق‌های اطراف صحن، در معماری حرم کار تازه‌ای محسوب می‌شود.

یکی از نشانه‌های جذاب این صحن، سه‌ایوان و شش‌گلدسته آن است که در نمای گلدسته‌ها از نقوش گیاهی و هندسی درشت، به رنگ‌های لاجوردی و طلایی استفاده شده است. ایوان جنوبی (ضلع قبله) بزرگ‌ترین ایوان است که به نام ولی‌عصر (عج) نام‌گذاری شده است و با دو گلدسته به ارتفاع ۷۰متر چشم‌نوازی می‌کند. دو ایوان شرقی و غربی نیز که کوچک‌تر از ایوان اصلی است، به نام‌های «غدیر» و «کوثر»، هرکدام با گلدسته‌هایی به ارتفاع ۵۷متر، شکوه خاصی به این صحن پررفت و آمد بخشیده‌اند.

کف صحن را با سنگ‌های الوان خلیج و گرانیت پوشانده‌اند و در آن، نقوش گره هندسی بسیار زیبایی با سنگ‌های تیره اجرا شده است. همچنین دو حوض بزرگ به‌صورت ستاره‌های هشت‌پر ناقص در دو سوی صحن کار شده است که این صحن را از بقیه متمایز می‌کند. یکی دیگر از دلایل تردد زیاد در این صحن، دو مسیر راه‌پله برقی است که درکنار حوض‌ها قرار گرفته و دسترسی صحن به پارکینگ‌های زیرگذر را فراهم می‌کند.

* این گزارش پنج‌شنبه ۱۹شهریورماه ۱۴۰۵ در شماره ۶۴۷ شهرآرامحله منطقه ثامن چاپ شده است.